Cessna Citation CJ3 to lekki odrzutowiec biznesowy z dwoma silnikami Williams FJ44-3A i certyfikatem do lotów z jednym pilotem. Kabina ma ten sam przekrój co w mniejszym Citation M2 (1,45 m wysokości), ale jest dłuższa: 4,78 m mieści sześć foteli, zamkniętą toaletę i szafkę z napojami. W europejskich flotach czarterowych najczęściej latają dwie wersje, pierwotna i CJ3+, które z punktu widzenia pasażera różnią się niewiele.
Bez międzylądowania samolot obsługuje z Warszawy większość kierunków w Europie Zachodniej i Południowej: Londyn, Paryż, Niceę, Barcelonę, a z czterema pasażerami także Malagę. To rozsądny wybór dla grupy pięciu, sześciu osób lub dla mniejszej grupy z większym bagażem. Ograniczeniem jest wysokość kabiny: nie da się w niej stanąć prosto, a przy ośmiu pasażerach dwa miejsca to fotel boczny i toaleta z pasem.

Typowy układ to cztery fotele klubowe, po dwa naprzeciw siebie, i dwa fotele z tyłu skierowane do przodu. Za nimi jest zamknięta toaleta, a z przodu kabiny szafka z napojami i zimnymi przekąskami. W części egzemplarzy przy wejściu jest składany fotel boczny, a toaleta ma pas bezpieczeństwa, co daje maksymalnie ośmiu pasażerów. Przy takim składzie kabina jest pełna, dlatego wygodnie leci sześć osób, a na dłuższe trasy pięć.
Kabina ma 1,45 m wysokości i 1,47 m szerokości, tyle samo co w Citation M2, ale jest dłuższa o 1,43 m. Do toalety przechodzi się w pochyleniu. Nie ma kuchni ani miejsca dla stewardesy, więc zimny catering operator ładuje na pokład przed startem. Wi-Fi i ekrany w kabinie zależą od egzemplarza. Spać można tylko na siedząco, bo fotele nie rozkładają się do pozycji leżącej.
CJ3+ różni się od pierwszej wersji przede wszystkim kokpitem: zamiast awioniki Collins Pro Line 21 ma Garmin G3000. Pasażer zauważy lepsze wyciszenie, nowsze materiały i oświetlenie kabiny. Silniki, prędkość i zasięg obu wersji są praktycznie takie same, więc na tej samej trasie czas lotu i cena się nie różnią. W produkcji jest CJ3 Gen2 z nowymi fotelami, ładowaniem bezprzewodowym przy fotelach i toaletą obsługiwaną z zewnątrz, z opcjonalną umywalką. Którą wersją polecisz, zależy od egzemplarza u operatora.
| Wysokość kabiny | 1,45 m |
| Szerokość kabiny | 1,47 m |
| Długość kabiny | 4,78 m |
| Fotele | 6 w standardzie, do 8 z fotelem bocznym i toaletą z pasem |
| Miejsca do spania | brak |
| Toaleta | zamknięta, na końcu kabiny, w standardzie tylko WC |
| Catering | szafka z napojami i zimnymi przekąskami, bez kuchni |
| Dostęp do bagażu w locie | tylko do bagażu podręcznego w kabinie |
| Wi-Fi | zależy od egzemplarza |

Producent podaje 1,84 m³ pojemności i 454 kg dopuszczalnej masy bagażu. Większość przestrzeni to dwa zewnętrzne luki: w nosie i w tylnej części kadłuba, niedostępne w czasie lotu. W praktyce to sześć do ośmiu średnich walizek. Przy sześciu pasażerach to średnia walizka i torba podręczna na osobę. Przy czterech zmieszczą się duże walizki albo sprzęt narciarski. Sprzęt sportowy zgłoś przy zapytaniu, bo przy nartach i torbach golfowych liczy się długość luku bardziej niż jego pojemność.
Masa bagażu ogranicza ilość paliwa. Z pełnymi zbiornikami samolot zabierze według producenta 372 kg, licząc osoby na pokładzie i bagaż, czyli mniej więcej trzy osoby z walizkami. Do około 2000 km pełne tankowanie nie jest potrzebne, więc ten limit nie gra roli. Przy locie do Lizbony czy Malagi z kompletem pasażerów operator zapyta o dokładną wagę bagażu.
Ten odrzutowiec leci z prędkością przelotową do 770 km/h (416 węzłów) i wznosi się na 13 716 m (45 000 stóp). Producent podaje 3778 km zasięgu, licząc lot bez pasażerów z prędkością ekonomiczną i rezerwą paliwa według zasad NBAA IFR, która obejmuje dolot do lotniska zapasowego 185 km dalej. Z czterema pasażerami i jednym pilotem samolot przelatuje ponad 2700 km. Przy sześciu, ośmiu osobach albo przy silnym wietrze zachodnim w drodze na zachód realny zasięg jest krótszy.
Z maksymalną masą samolot potrzebuje na poziomie morza 969 m drogi startowej, a do lądowania 844 m. Wystarczy to na Cannes-Mandelieu (pas 1540 m) pod Cannes i na alpejski Sion (pas 2000 m). Do Samedan koło St. Moritz, położonego 1707 m n.p.m., polecą tylko załogi po obowiązkowym szkoleniu na to lotnisko. Podejście według przyrządów jest tam dozwolone wyłącznie w dzień, a rozrzedzone powietrze, zwłaszcza w upał, ogranicza masę startową. Courchevel z pasem 537 m jest poza możliwościami tego samolotu.
Do London City CJ3+ może polecieć, jeśli samolot i załoga mają zatwierdzenie do stromego podejścia pod kątem 5,5 stopnia. Mają je nieliczni operatorzy, więc lot do Londynu zwykle kończy się w Luton, Farnborough lub Biggin Hill. Choć certyfikat pozwala na jednego pilota, o składzie załogi w czarterze decyduje operator.
W tabeli jest dwanaście kierunków, od Berlina po Reykjavík. Wszystkie są osiągalne bez międzylądowania, trzy ostatnie na granicy zasięgu. Lot z Krakowa, Gdańska, Wrocławia, Katowic czy Rzeszowa trwa podobnie, a cenę zmienia przede wszystkim odległość od bazy samolotu.
Ceny w jedną stronę za cały samolot z załogą, bez opłat lotniskowych i podatków od pasażerów. Czas lotu liczymy po ortodromie z Warszawy, z doliczeniem kołowania, startu i podejścia.
| Kierunek z Warszawy | Odległość | Czas lotu | Cena za samolot |
|---|---|---|---|
| Berlin (BER) | 508 km | 1:08 h | od 5500 EUR 24 000 PLN |
| Praga (PRG) | 521 km | 1:09 h | od 5500 EUR 24 000 PLN |
| Wiedeń (VIE) | 549 km | 1:12 h | od 5500 EUR 24 000 PLN |
| Monachium (MUC) | 777 km | 1:30 h | od 6500 EUR 28 000 PLN |
| Zurych (ZRH) | 1031 km | 1:51 h | od 7500 EUR 32 000 PLN |
| Paryż (LBG) | 1352 km | 2:17 h | od 8500 EUR 37 000 PLN |
| Nicea (NCE) | 1390 km | 2:20 h | od 9000 EUR 39 000 PLN |
| Londyn (LTN) | 1455 km | 2:25 h | od 9000 EUR 39 000 PLN |
| Barcelona (BCN) | 1870 km | 2:59 h | od 10 500 EUR 45 000 PLN |
| Malaga (AGP) | 2632 km | 4:00 h | od 13 500 EUR 58 000 PLN |
| Lizbona (LIS) | 2749 km | 4:10 h | od 14 000 EUR 61 000 PLN |
| Reykjavík (KEF) | 2804 km | 4:14 h | od 14 000 EUR 61 000 PLN |
Orientacyjną cenę tego albo podobnego lekkiego odrzutowca na innej trasie policzysz w kalkulatorze.
Za godzinę lotu operatorzy liczą od 3500 EUR. Lot w jedną stronę trwający około godziny kosztuje od 5000 EUR, dwugodzinny od 8000 EUR, a trzygodzinny od 10 500 EUR za cały samolot. Na przykład z Warszawy do Nicei lub Londynu zapłacisz od 9000 EUR, do Lizbony od 14 000 EUR. Samolot, załoga i paliwo są wliczone. Cena jest za samolot, więc przy sześciu pasażerach koszt na osobę wychodzi wyraźnie niżej niż przy dwóch.
Poza ceną zostają opłaty lotniskowe i handlingowe, podatki od pasażerów, catering, odladzanie zimą i nocleg załogi przy powrocie następnego dnia lub później. Gdy najbliższy wolny samolot tego typu stacjonuje za granicą, dolicza się też przelot techniczny na lotnisko wylotu. Wersja pierwotna czy CJ3+ nie zmienia ceny w sposób odczuwalny, większe znaczenie ma baza samolotu.

Klienci zastanawiający się nad tym samolotem porównują go zwykle z mniejszym Citation M2, z szybszymi Citation CJ4 i Embraerem Phenom 300 oraz z Citation XLS, który ma kabinę z możliwością stania.
W zapytaniu podaj trasę, datę i godzinę wylotu, liczbę osób i bagaż, w tym narty, torby golfowe i zwierzęta. Jeśli wolisz wersję CJ3+, zaznacz to od razu, bo zawęża to wybór operatorów.
Godzina lotu kosztuje od 3500 EUR, a cena dotyczy całego samolotu. Za lot z Warszawy do Berlina, Pragi lub Wiednia zapłacisz od 5500 EUR, do Zurychu od 7500 EUR, do Nicei i Londynu od 9000 EUR w jedną stronę. Opłaty lotniskowe i podatki od pasażerów są doliczane osobno.
Przede wszystkim awioniką: w pierwszej wersji jest Collins Pro Line 21, w CJ3+ Garmin G3000. Pasażer odczuje różnicę głównie w cichszej i nowocześniej wykończonej kabinie. Wymiary, bagażnik i osiągi się nie zmieniły, więc obie wersje latają tak samo szybko i daleko.
Sześć osób siedzi wygodnie w pełnowymiarowych fotelach. Siódmym i ósmym miejscem są fotel boczny przy wejściu i toaleta z pasem bezpieczeństwa, jeśli konkretny egzemplarz je ma. Ośmiu osobom wygodniej będzie w Citation XLS.
Tak, na końcu kabiny jest zamknięta toaleta, w standardzie tylko WC. W wersji Gen2 producent oferuje opcjonalnie umywalkę. Przy ośmiu pasażerach jej siedzisko z pasem służy w czasie startu i lądowania jako ósme miejsce.
Producent podaje 3778 km bez pasażerów, a z czterema osobami ponad 2700 km. Z Warszawy oznacza to bez tankowania Londyn, Niceę i Barcelonę także z sześcioma pasażerami, a Malagę, Lizbonę i Reykjavík z mniejszą grupą i przy sprzyjającym wietrze.
Tak. Przy czterech, pięciu osobach narty i torby golfowe zwykle mieszczą się obok walizek. Przy pełnym składzie prześlij wcześniej liczbę i długość pokrowców, żeby operator sprawdził załadunek.
Najczęściej tak, decyzję podejmuje jednak operator danego egzemplarza, więc rasę i wagę psa podaj od razu. Na loty w obrębie UE zwierzę musi mieć paszport i aktualne szczepienie przeciw wściekliźnie, a Wielka Brytania stawia dodatkowe wymagania.
Doradca jest dostępny przez całą dobę, siedem dni w tygodniu. Zadzwoń pod numer +357 96 407 410, napisz na WhatsApp lub na adres flight@private-jets.pl.
Ekspert lotnictwa odpowie na wszystkie Twoje pytania dotyczące lotnictwa biznesowego i lotów prywatnych. Pomożemy Ci porównać i wybrać najlepszy odrzutowiec biznesowy na Twój lot.