Cessna Citation Excel to dwusilnikowy odrzutowiec biznesowy, model 560XL, pierwsza wersja rodziny, do której należą też Citation XLS, XLS+ i XLS Gen2. Cessna połączyła w nim skrócony kadłub Citation X z silnikami Pratt & Whitney Canada PW545A. W naszym katalogu figuruje wśród odrzutowców średnich. Najważniejsza zaleta to kabina: ma 1,73 m wysokości w obniżonym przejściu, 1,68 m szerokości i 5,64 m długości, więc mieści osiem foteli i osobną, zamykaną toaletę. Samolot nie jest już produkowany, ale w Europie wciąż lata wiele egzemplarzy.
Z Warszawy Excel bez międzylądowania doleci do Szwajcarii, Włoch i Hiszpanii, a z czterema pasażerami także do Lizbony i na Islandię. To dobry wybór dla sześciu, ośmiu osób na trasach od półtorej do czterech godzin, kiedy w odrzutowcu lekkim byłoby za ciasno. Trzeba się liczyć z wyższą stawką niż w odrzutowcach lekkich oraz z tym, że przy komplecie pasażerów i bagażu na najdłuższych trasach operator może ograniczyć ilość bagażu albo zaplanować tankowanie.

Podłoga przejścia jest obniżona względem foteli, dzięki czemu w środku kabiny jest 1,73 m wysokości. Według AOPA osoba niższa niż około 1,80 m stoi tam prosto, wyżsi muszą lekko pochylić głowę. Przy oknach kabina jest niższa, co odczuwa się tylko przy wstawaniu. Szerokość 1,68 m daje więcej miejsca na łokcie niż w odrzutowcach lekkich Cessny, a długość 5,64 m pozwala ustawić fotele bez ścisku.
Typowy układ to dwuosobowa kanapa boczna przy wejściu, cztery fotele klubowe ze składanymi stolikami i dwa fotele z tyłu, zwrócone w kierunku lotu. Część egzemplarzy ma dodatkowe, boczne siedzisko w tylnej części kabiny. Toaleta zajmuje osobne pomieszczenie na końcu kabiny. Przy wejściu jest barek z napojami i przekąskami oraz szafa. Kuchni z piecem nie ma, więc catering zamawia się na zimno. Stewardesa zwykle nie leci, ale część operatorów zapewnia ją na życzenie.
Na kanapie zdrzemnie się jedna osoba, fotele odchylają się i przesuwają, ale prawdziwego łóżka nie ma. Wi-Fi zależy od egzemplarza. Wnętrza wielu samolotów były odnawiane, a część przeszła program modernizacji Excel Eagle albo wymianę awioniki na Garmin G5000, dlatego dwa samoloty tego samego typu mogą wyglądać w środku bardzo różnie. Przed rezerwacją warto poprosić o zdjęcia konkretnego egzemplarza.
| Wysokość kabiny | 1,73 m (w obniżonym przejściu) |
| Szerokość kabiny | 1,68 m |
| Długość kabiny | 5,64 m |
| Miejsca | zwykle 8, w części egzemplarzy 9 |
| Spanie | kanapa dla jednej osoby, fotele odchylane |
| Toaleta | na końcu kabiny, w osobnym pomieszczeniu |
| Kuchnia | barek, bez pieca |
| Dostęp do bagażu w locie | szafa i niewielki schowek w kabinie |
| Wi-Fi | zależy od egzemplarza |

Bagażnik ma łącznie 2,55 m³, z czego 2,27 m³ przypada na zewnętrzny luk w tylnej części kadłuba, a 0,28 m³ na szafę i schowek w kabinie. Luk ładuje się z płyty postojowej i w czasie lotu nie ma do niego dostępu. Brokerzy podają, że mieści siedem, osiem walizek albo od czterech do sześciu toreb golfowych lub par nart, więc to jeden z bardziej pojemnych bagażników w samolotach tej wielkości.
Przy sześciu osobach każdy zabierze dużą walizkę i torbę podręczną. Przy ośmiu z nartami trzeba policzyć sztuki i podać ich długość. Ograniczeniem bywa masa: według zestawienia GlobalAir przy pełnych zbiornikach zostaje 435 kg na pasażerów i bagaż. Na trasach do Hiszpanii czy Portugalii z kompletem osób operator może więc poprosić o lżejszy bagaż albo zaplanować krótki postój.
Samolot leci z prędkością przelotową do 798 km/h (431 węzłów) na wysokości do 13 716 m (45 000 stóp). Według danych Cessny z czterema pasażerami i dwoma pilotami przelatuje 3852 km. Przy ośmiu osobach i dużym bagażu realny zasięg jest krótszy. W tabeli przyjmujemy loty bez międzylądowania do 3274 km, z zapasem na wiatr, lotnisko zapasowe i omijanie przestrzeni powietrznej Rosji, Białorusi i Ukrainy. W lotach czarterowych zawsze leci dwóch pilotów.
Według AOPA do startu na poziomie morza wystarcza mu 1085 m drogi startowej. Korzysta więc z mniejszych lotnisk, takich jak Cannes-Mandelieu pod Cannes (pas 1540 m). Typ ma certyfikowane strome podejście do London City (pas 1508 m), lecz lądować tam mogą tylko operatorzy i załogi z zatwierdzeniem, więc przy locie do Londynu sprawdzamy to dla konkretnego samolotu. W Samedan (1707 m n.p.m.) potrzebna jest załoga po szkoleniu na to lotnisko, a Courchevel z pasem 537 m jest dla niego niedostępny.
Od XLS Excel różni się głównie silnikami i kokpitem. XLS dostał mocniejsze silniki PW545B i ekrany ciekłokrystaliczne, a XLS+ i Gen2 także przeprojektowany nos i cyfrowo sterowane silniki. Kabina, toaleta i bagażnik są w całej rodzinie takie same, dlatego na trasach do trzech godzin pasażer zauważy różnicę głównie w wieku wnętrza i w cenie.
W tabeli jest dwanaście kierunków, od Monachium po Reykjavík, z czasem lotu policzonym dla prędkości tego samolotu. Wszystkie mieszczą się w zasięgu jednego lotu. Z Krakowa, Katowic czy Wrocławia lot na południe i zachód jest zwykle nieco krótszy niż z Warszawy, a z Gdańska dłuższy.
Ceny w jedną stronę za cały samolot z załogą, bez opłat lotniskowych i podatków od pasażerów. Czas lotu liczymy po ortodromie z Warszawy, z doliczeniem kołowania, startu i podejścia.
| Kierunek z Warszawy | Odległość | Czas lotu | Cena za samolot |
|---|---|---|---|
| Monachium (MUC) | 777 km | 1:25 h | od 8000 EUR 35 000 PLN |
| Tallinn (TLL) | 841 km | 1:30 h | od 8500 EUR 37 000 PLN |
| Zurych (ZRH) | 1031 km | 1:44 h | od 9000 EUR 39 000 PLN |
| Mediolan (LIN) | 1134 km | 1:52 h | od 9500 EUR 41 000 PLN |
| Genewa (GVA) | 1261 km | 2:02 h | od 10 500 EUR 45 000 PLN |
| Olbia (OLB) | 1525 km | 2:21 h | od 11 500 EUR 50 000 PLN |
| Barcelona (BCN) | 1870 km | 2:47 h | od 13 500 EUR 58 000 PLN |
| Palma de Mallorca (PMI) | 1979 km | 2:55 h | od 14 000 EUR 61 000 PLN |
| Ibiza (IBZ) | 2112 km | 3:05 h | od 14 500 EUR 63 000 PLN |
| Malaga (AGP) | 2632 km | 3:44 h | od 17 000 EUR 74 000 PLN |
| Lizbona (LIS) | 2749 km | 3:53 h | od 17 500 EUR 76 000 PLN |
| Reykjavík (KEF) | 2804 km | 3:57 h | od 18 000 EUR 78 000 PLN |
Kalkulator policzy orientacyjną cenę lotu Citation Excel na wybranej trasie, także z innego polskiego lotniska.
Godzina lotu kosztuje od 4600 EUR, wyraźnie mniej niż w nowszym XLS. Lot trwający godzinę to wydatek od 6500 EUR, dwugodzinny od 10 000 EUR, a trzygodzinny od 14 000 EUR za cały samolot w jedną stronę. Według tabeli lot do Zurychu kosztuje od 9000 EUR, do Barcelony od 13 500 EUR, a do Lizbony od 17 500 EUR. Krótki lot wychodzi drożej w przeliczeniu na godzinę, bo kołowanie, start i podejście trwają tyle samo bez względu na trasę.
W cenie są samolot, załoga i paliwo. Osobno płaci się opłaty lotniskowe i handlingowe, podatki od pasażerów, catering, odladzanie zimą i przelot samolotu z bazy, jeśli nie stoi w Polsce. Przy powrocie po kilku dniach operator porównuje koszt postoju z noclegami załogi z kosztem dwóch pustych przelotów i wybiera tańszy wariant. Cena nie zależy od liczby pasażerów, więc przy ośmiu osobach koszt na osobę jest dwa razy niższy niż przy czterech.

Rozważając Excel, klienci porównują go zwykle z nowszym Citation XLS o tej samej kabinie, z lekkim Embraerem Phenom 300 i z Citation Encore o niższej kabinie.
Do wyceny potrzebujemy trasy, daty i godziny wylotu, liczby pasażerów oraz bagażu; narty, torby golfowe i zwierzęta wymień osobno. Podaj też datę powrotu, bo od niej zależy, czy samolot poczeka na miejscu.
Cena dotyczy całego samolotu. Według naszej tabeli lot do Monachium kosztuje od 8000 EUR, do Genewy od 10 500 EUR, a do Barcelony od 13 500 EUR w jedną stronę. Stawka godzinowa zaczyna się od 4600 EUR, a opłaty lotniskowe i podatki od pasażerów rozlicza się osobno.
W obniżonym przejściu kabina ma 1,73 m wysokości, więc osoba o wzroście do około 1,80 m stoi prosto. Przy fotelach sufit jest niżej, ale siedzi się swobodnie, a do toalety przechodzi się bez schylania.
Zwykle osiem: sześć w fotelach i dwie na kanapie. W części egzemplarzy jest dziewiąte, boczne miejsce. Na trasach powyżej trzech godzin najwygodniej, gdy leci sześć osób.
Ma tę samą kabinę, toaletę i bagażnik, ale starsze silniki PW545A i starszą awionikę. Leci nieco wolniej i trochę bliżej. W czarterze o wyborze decydują zwykle dostępność i stan wnętrza konkretnego samolotu, a nie wersja.
Z Warszawy bez postoju do Hiszpanii, Portugalii i na Islandię, przy czym Malaga, Lizbona i Reykjavík są blisko granicy przy komplecie pasażerów. Na Wyspy Kanaryjskie, do Dubaju czy Dohy potrzebne jest międzylądowanie.
Zwykle tak, pies leci w kabinie, a zgodę wydaje operator konkretnego samolotu. Potrzebny jest paszport zwierzęcia i szczepienie przeciw wściekliźnie, a na niektóre kierunki, jak Wielka Brytania czy Norwegia, dodatkowe zabiegi przed podróżą.
Doradca jest dostępny przez całą dobę, siedem dni w tygodniu. Zadzwoń pod numer +357 96 407 410, napisz na WhatsApp lub na adres flight@private-jets.pl.
Ekspert lotnictwa odpowie na wszystkie Twoje pytania dotyczące lotnictwa biznesowego i lotów prywatnych. Pomożemy Ci porównać i wybrać najlepszy odrzutowiec biznesowy na Twój lot.