Cessna Citation Sovereign to odrzutowiec biznesowy klasy średniej, który łączy kabinę o przekroju znanym z Citation Excel i XLS z wyraźnie dłuższym kadłubem. Wnętrze ma 7,70 m długości, więc mieszczą się w nim dwie grupy klubowe po cztery fotele i dodatkowy fotel boczny przy wejściu. Wysokość kabiny to 1,73 m. Samolot nie jest już produkowany, ale w czarterze spotyka się go dość często, zarówno w pierwszej wersji, jak i w ulepszonej Sovereign+.
Z Warszawy Sovereign dolatuje bez międzylądowania do Szwajcarii, Francji, Hiszpanii i Portugalii, a z czterema do sześciu osobami także na Teneryfę. Mocną stroną są krótkie pasy: wersji Sovereign+ wystarcza 1076 m do startu z pełną masą, a certyfikat stromego podejścia pozwala jej lądować w London City i Lugano. Słabszą stroną jest prędkość: Citation X leci wyraźnie szybciej, a Challenger 350 nieco szybciej.

Przekrój kabiny jest taki sam jak w mniejszej Citation XLS: 1,73 m wysokości i 1,68 m szerokości. Różni je długość: 7,70 m. Typowy układ to dwie czteroosobowe grupy klubowe ze stolikami chowanymi w burtach i dodatkowy fotel boczny przy wejściu. W praktyce oznacza to, że dwie grupy po cztery osoby mogą siedzieć osobno: na przykład część rodziny przy posiłku, część przy laptopach. Fotele obracają się, przesuwają i odchylają, ale stałych łóżek nie ma.
Na przodzie jest barek z szufladą na lód oraz podgrzewanymi dzbankami na kawę i wodę. Mikrofalówka bywa tylko opcją, więc catering zamawia się zwykle na zimno. Toaleta znajduje się w tylnej części kabiny. Przy dziewięciu osobach zajęte są wszystkie miejsca, przy sześciu trzy fotele zostają wolne. Część egzemplarzy ma internet działający tylko nad Ameryką Północną, więc nad Europą łącze zależy od tego, jaki system zainstalował właściciel. Stewardesa nie jest standardem; część operatorów zapewnia ją na życzenie.
| Wysokość kabiny | 1,73 m |
| Szerokość kabiny | 1,68 m |
| Długość kabiny | 7,70 m |
| Miejsca | zwykle 9 (2 x 4 klubowe i fotel boczny), do 12 |
| Spanie | brak łóżek, fotele odchylane |
| Toaleta | w tylnej części kabiny |
| Kuchnia | barek z lodem, kawą i gorącą wodą |
| Dostęp do bagażu w locie | tylko schowki w kabinie |
| Wi-Fi | zależy od egzemplarza |

Luk bagażowy znajduje się za tylną przegrodą kabiny i ładuje się go z zewnątrz. Operatorzy podają pojemność około 3,8 m³, czyli wyraźnie więcej niż w Citation XLS. W czasie lotu do luku nie ma dostępu, a drobne rzeczy zostają w schowkach w kabinie.
Przy ośmiu pasażerach każdy zabiera dużą walizkę i torbę podręczną, a zwykle zmieszczą się też dwie lub trzy pary nart albo torby golfowe. Przy czterech osobach sprzętu może być znacznie więcej. Na najdłuższych trasach decyduje masa: według Aviation Week z pełnymi zbiornikami na pasażerów i bagaż zostaje około 635 kg. Na Teneryfę lepiej więc planować cztery do sześciu osób, a na trasach do Hiszpanii czy Szwajcarii to ograniczenie nie ma znaczenia.
Operatorzy oferują dwie wersje. Sovereign+ ma winglety, silniki Pratt & Whitney Canada PW306D, awionikę Garmin G5000 z automatyczną przepustnicą, nowe fotele i system sterowania kabiną Clairity. Według Textronu winglety dodały około 280 km zasięgu, a samolot zabiera więcej ładunku przy pełnych zbiornikach. Dane na tej stronie opisują Sovereign+; pierwsza wersja ma tę samą kabinę, nieco mniejszy zasięg i dłuższy start.
Textron podaje dla Sovereign+ maksymalny zasięg 5556 km, bez określenia liczby pasażerów, oraz prędkość maksymalną 848 km/h. Samolot wznosi się bezpośrednio na 13 716 m (45 000 stóp), a dopuszczalny pułap to 14 326 m. W tabeli przyjmujemy loty bez międzylądowania do 4722 km, z zapasem na wiatr i omijanie przestrzeni powietrznej Rosji, Białorusi i Ukrainy. Zawsze leci dwóch pilotów.
Na poziomie morza nowsza wersja startuje z pełną masą z odcinka 1076 m, pierwsza wersja z 1126 m, a do lądowania wystarcza 792 m. To otwiera mniejsze lotniska, jak Cannes-Mandelieu z pasem 1540 m. Sovereign+ ma certyfikat FAA i EASA na strome podejście, wymagane w London City i w Lugano; lądowanie tam wymaga też operatora z odpowiednim zatwierdzeniem. W Samedan (1707 m n.p.m.) i w Sionie decyduje przeszkolenie załogi i masa na dany dzień. Na altiport Courchevel samolot nie poleci.
W tabeli zebraliśmy kierunki od Monachium i Tallinna przez Paryż, Niceę i Baleary po Lizbonę i Teneryfę. Te same loty organizujemy z Krakowa, Gdańska, Katowic czy Szczecina; z południa Polski trasy do Hiszpanii i Włoch są nieco krótsze.
Ceny w jedną stronę za cały samolot z załogą, bez opłat lotniskowych i podatków od pasażerów. Czas lotu liczymy po ortodromie z Warszawy, z doliczeniem kołowania, startu i podejścia.
| Kierunek z Warszawy | Odległość | Czas lotu | Cena za samolot |
|---|---|---|---|
| Monachium (MUC) | 777 km | 1:24 h | od 8000 EUR 35 000 PLN |
| Tallinn (TLL) | 841 km | 1:29 h | od 8000 EUR 35 000 PLN |
| Zurych (ZRH) | 1031 km | 1:42 h | od 9000 EUR 39 000 PLN |
| Mediolan (LIN) | 1134 km | 1:50 h | od 9500 EUR 41 000 PLN |
| Genewa (GVA) | 1261 km | 1:59 h | od 10 000 EUR 43 000 PLN |
| Paryż (LBG) | 1352 km | 2:06 h | od 10 500 EUR 45 000 PLN |
| Nicea (NCE) | 1390 km | 2:09 h | od 11 000 EUR 48 000 PLN |
| Palma de Mallorca (PMI) | 1979 km | 2:52 h | od 13 500 EUR 58 000 PLN |
| Ibiza (IBZ) | 2112 km | 3:02 h | od 14 000 EUR 61 000 PLN |
| Malaga (AGP) | 2632 km | 3:40 h | od 16 500 EUR 71 000 PLN |
| Lizbona (LIS) | 2749 km | 3:48 h | od 17 000 EUR 74 000 PLN |
| Teneryfa (TFS) | 4094 km | 5:27 h | od 24 000 EUR 104 000 PLN |
Kalkulator poniżej policzy orientacyjną cenę lotu odrzutowcem tej klasy na twojej trasie.
Stawka zaczyna się od 4600 EUR za godzinę lotu, czyli mniej niż za mniejszy Citation XLS. Lot godzinny kosztuje od 6500 EUR, dwugodzinny od 10 000 EUR, trzygodzinny od 14 000 EUR. Ceny dotyczą całego samolotu z załogą i paliwem, więc przy dziewięciu pasażerach koszt na osobę wyraźnie spada.
Osobno rozlicza się opłaty lotniskowe i handlingowe, podatki od pasażerów, catering, odladzanie zimą i noclegi załogi przy kilkudniowym pobycie. Jeśli najbliższy wolny egzemplarz stoi poza Polską, operator dolicza jego przelot do lotniska wylotu.

Klienci wybierający Sovereign najczęściej porównują go z krótszą Citation XLS, z nowszą Citation Latitude o szerszej kabinie oraz z szybszym Citation X.
Podaj trasę, datę i godzinę wylotu, liczbę pasażerów oraz bagaż, w tym narty i torby golfowe. Jeśli zależy ci na lądowaniu w London City lub Lugano, napisz to od razu.
Według naszej tabeli lot do Paryża kosztuje od 10 500 EUR, do Palmy de Mallorca od 13 500 EUR, a na Teneryfę od 24 000 EUR za cały samolot w jedną stronę. Do tego dochodzą opłaty lotniskowe i podatki od pasażerów.
Zwykle dziewięciu: ośmiu w dwóch grupach klubowych i jednego w fotelu bocznym. Na trasach do trzech godzin można zabrać komplet dziewięciu osób, choć najwygodniej leci osiem. Na lotach na Wyspy Kanaryjskie najlepiej planować do sześciu osób, bo wtedy samolot zabierze pełny zapas paliwa i bagaż.
Wersja Sovereign+ ma certyfikat FAA i EASA na strome podejście, wymagane w London City i Lugano. Potrzebny jest jeszcze operator z zatwierdzeniem na to lotnisko, dlatego przy locie do Londynu szukamy konkretnego egzemplarza. Dla pierwszej wersji producent takiego certyfikatu nie ogłosił, więc zwykle ląduje ona w Luton lub Farnborough.
Textron podaje dla Sovereign+ 5556 km. Z Warszawy to cała Europa Zachodnia i Południowa, Islandia i Afryka Północna, a z mniejszą grupą także Teneryfa. Do Nowego Jorku ten samolot leci z międzylądowaniem.
Toaleta jest w tylnej części kabiny. Na przodzie znajduje się barek z lodem, kawą i gorącą wodą. Ciepłe posiłki są możliwe tylko w egzemplarzach z zamontowaną mikrofalówką, dlatego catering zwykle zamawia się na zimno.
Tak, luk ma około 3,8 m³. Przy ośmiu osobach zwykle zmieszczą się walizki i dwie lub trzy pary nart, przy czterech znacznie więcej sprzętu. Podaj liczbę par nart i toreb golfowych, a operator sprawdzi to dla konkretnego samolotu.
Doradca jest dostępny przez całą dobę, siedem dni w tygodniu. Zadzwoń pod numer +357 96 407 410, napisz na WhatsApp lub na adres flight@private-jets.pl.
Ekspert lotnictwa odpowie na wszystkie Twoje pytania dotyczące lotnictwa biznesowego i lotów prywatnych. Pomożemy Ci porównać i wybrać najlepszy odrzutowiec biznesowy na Twój lot.